DISANJE I FOTOSINTEZA

This post is also available in: English, German, Albanian, Arabic, Kurdish, Turkish

Disanje se, u najjednostavnije obliku, može definirati kao udisanje kisika i ispuštanje ugljendioksida. Dobro, a kakva veza može postojati između zore i disanja? Zašto su ova dva pojma pojavljuju u ajetu? Da li se to u zoru dešava nešto što se ne dešava noću?
Da ste ova pitanja postavili u periodima kada se nije znalo za fotosintezu u biljkama, ostali biste bez odgovora. Spajanjem vode, koju uzimaju iz zemlje, sa ugljendioksidom, koji uzimaju iz zraka, biljke ih pretvaraju u ugljenhidrate, kao što su šećer i skrob, i kisik. Dok se hrana visoke energije, koja nastaje u ovom procesu zvanom fotosinteza, skladišti u tkivima, kisik se oslobađa kao nusproizvod ovog procesa. Ukratko, fotosinteza je metabolički proces koji djeluje u smjeru sasvim suprotnom od disanja. Prilikom disanja se ugljenhidrati spajaju sa kisikom i razlažu na vodu i ugljendioksid. Dakle, finalni proizvodi procesa disanja primarne su materije fotosinteze.

I zorom kada diše. (81:18)

Ali, ovaj proces se odvija isključivo danju. Fotosinteza je vezana za svjetlosnu energiju i ne može se odvijati u tami. Dakle, kada se, kako se to navodi u ajetu, u ”zoru” pojavi svjetlost, biljake počnu oslobađati kisik, koji je uvjet za ”disanje”. Na taj način saznajemo za vezu između ”disanja” i ”zore”, kako je to i navedeno u ajetu koji smo citirali.

ŠTA BI BILO DA NEMA FOTOSINTEZE?

Za život živih bića neizostavno je potrebna enegrija. Ova energija, koja osigurava rad srca i mišića u našem tijelu i realizaciju hemijskih procesa u tijelu, uzima se iz životinjske i biljne hrane. Znamo da je Sunce primarni izvor energije. Tačka na kojoj se nalazimo noću, nije u mogućnosti primati Sunčevu svjetlost. ”Zora” je vrijeme kada se počinje primati ova svjetlost. Biljka, na koju pada Sunčeva svjetlost, ovu svjetlosnu energiju, prilikom fotosinteze, pretvara u hemijsku energiju. Obnavljanje biljnog tkiva i njihov rast direktno ovisi od ove energije. Dok, koristeći se ovom energijom, biljka raste, jedan dio te energije skladišti u svojim ćelijama. Kada ljudi ili životinje jedu tu biljku, oni uzimaju i energiju koja je uskladištena u strukturi biljke. Na taj način kemijske reakcije se nastavlja u ljudskom tijelu i tu energiju skladišti u vlastitom tkivu. Prema tome, energija, koju uzmemo jedući hranu biljnog ili životinjskog porijekla, jeste energija koja posredstvom biljaka, koje se nalaze na prvoj stepenici lanca ishrane, i fotosinteze, dolazi od Sunca.
Ukratko, u zoru, kada se primaju prva Sunčeva svjetlost, počinje fotosinteza, proces disanja biljaka, koji je sasvim različit od našeg disanja. U ovom procesu troši se ugljendioksid i proizvodi kisik. Da nema ovog procesa, koji obogaćuje zrak kisikom, atmosfera bi već odavno ostala bez kisika, zbog disanja živih bića koji ga troše. Zahvaljujući, dakle, ovom procesu, koji započinje u zoru, i nama je omogućeno disanje. U vrijeme objave Kur’ana ljudi nisu znali ni za fotosintezu, ni za transformaciju kisika i ugljendioksida, a niti su znali da se sve to odvija zahvaljujući Sunčevoj svjetlosti. Povezujući zoru i disanje, Kur’an nas je, pokazujući svoje savršenstvo, još jednom ostavio zapanjenim.
Za sve biohemijske procese, koji su osnova života, potrebna je energija. Izvor ove energije jeste sagorijevanje hrane uskladištene u ćelijama uz pomoć kisika. Prilikom ovog razlaganja, između molekula hrane, oslobađa se hemijska enegrija. To je reakcija koja daje energiju, isto kao što zapaljeno drvo širi toplotu i svjetlost. Disanje, dakle, ne treba shvatiti samo kao razmjenu kisika i ugljendioksida, već razmišljati o njemu kao složenijem procesu, koji je temeljni izvor energije biljaka i životinja.
Da Uzvišeni Allah nije stvorio niz uvjeta potrebnih za odvijanje fotosinteze, da, naprimjer, nije stvorio hlorofil, koji je neophodan za odvijanje rečenog procesa u biljkama, ne bi postojalo nijedno živo biće. Fotosinteza, kao i hemijske promjene u vezi sa nastankom kisika i ugljendioksida u procesu disanja su, kao i niz pojava u svemiru, samo dijelovi velike i savršene kreacije.
Može se reći da je čovječanstvo nedavno došlo do detaljnih saznanja o fotosintezi. Naučnici su, u tom kontekstu, načinili mnoga istraživanja. Osobito su isticanja vrijedna istraživanja tima, na čijem je čelu bio američki kemičar Melvin Calvin koji je 1961. godine nagrađen Nobelovom nagradom za hemiju.
Fotosinteza, koja počinje u zoru i koja čini mogućim postojanje kisika i naše disanje, može se formulirati na sljedeći način:
svjetlosna Sunčeva energija + ugljendioksid (iz zraka) + voda  hemijska energija + kisik

A u vidu hemijske formule, može se izraziti ovako:
Svjetlost + 6CO2 + 6H2O = C6H12O6 (glikoza) + 6O2

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *